Na swoich stronach spółka Gremi Media SA wykorzystuje wraz z innymi podmiotami pliki cookies (tzw. ciasteczka) i inne technologie m.in. w celach prawidłowego świadczenia usług, odpowiedniego dostosowania serwisów do preferencji jego użytkowników, statystycznych oraz reklamowych. Korzystanie z naszych stron bez zmiany ustawień przeglądarki oznacza wyrażenie zgody na użycie plików cookies w pamięci urządzenia. Aby dowiedzieć się więcej o naszej polityce prywatności kliknij TU.

Jesteś na: Strona główna / Blogi

Blogi Felietony Sławomira Horbaczewskiego w Parkiecie

Rok: Miesiąc

Program goni program

17 lutego 2017, 09:24

Wybór formy organizacyjno-prawnej podmiotu publicznego, który będzie operacyjnie odpowiedzialny za realizację Narodowego Programu Mieszkaniowego, wymaga rozstrzygnięcia, czy będzie on działał bardziej w oparciu o dotacje publiczne (środki pieniężne, ale również np. grunty) oraz standardowe formy finansowania (kredyty, względnie obligacje) czy (chociażby w dalszej perspektywie) aktywnie korzystał z możliwości, które oferuje np. rynek kapitałowy. Może to być zarówno agencja rządowa, jak i fundusz, działający na zasadach określonych w aktualnych przepisach, regulujących działalność funduszy inwestycyjnych. Dla tworzenia agencji rządowych nie ma jednolitych ram prawnych, zatem niezbędne byłoby przyjęcie ustawy szczególnej powołującej daną agencję na zasadach prawa publicznego czy prawa prywatnego. Podstawową i najczęściej spotykaną formą jest spółka handlowa, w tym przede wszystkim jednoosobowa spółka Skarbu Państwa. Zasadniczo działanie agencji nie różni się od działania spółek handlowych. Określone modyfikacje, warunkujące specjalny profil działalności poszczególnych agencji, wprowadzają statuty, które określają rodzaj i charakter typowych zadań dla organów administracji publicznej.

Do tej pory agencje rządowe nie realizowały tak ambitnych zadań jak wykreowanie w krótkim czasie od zera i zarządzanie dużymi przedsięwzięciami gospodarczo-społecznymi.

Organami agencji byliby prezes agencji (organ wykonawczy, którego powołuje i odwołuje premier na wniosek właściwego ministra) oraz rada nadzorcza. Zakres i sposób działania agencji rządowej może zostać ukształtowany bardzo elastycznie. Może to być zarówno struktura typowo urzędnicza, administrująca określonym wycinkiem obszaru odpowiedzialności administracji rządowej, jak również podmiot zbliżony strukturą i sposobem działania do spółek komercyjnych, działający bliżej rynku komercyjnego i realizujący obok wyznaczonych zadań również cel ekonomiczny.

Agencje rządowe są podmiotami samodzielnymi, za których zobowiązania nie odpowiada Skarb Państwa (chyba że jasno wprowadzono takie rozwiązanie przepisami, regulującymi jej działanie). Funkcjonowanie agencji może i często jest dotowane przez budżet państwa, gdyż ich działalność nie gwarantuje samowystarczalności ekonomicznej (dotacje wspierające funkcjonowanie agencji, a nie środki finansowe, które agencja ma za zadanie rozdysponować w określony sposób, np. w formie wsparcia dla firm i sektorów).

Dotychczasowa praktyka wskazuje, że agencje administracyjne powoływano w celu przeprowadzania modernizacji i innowacji w szczególności w dziedzinach rolnictwa, przemysłu i obronności. Niektóre z nich (Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa oraz Agencja Rynku Rolnego) zostały utworzone w wyniku obowiązywania przepisów prawnych UE, na podstawie których państwo polskie zostało zobligowane do powołania tych podmiotów. Zasadność działania tych agencji rządowych wiąże się również z tym, że są to agencje płatnicze, które udzielają dofinansowania ze środków finansowych UE dla konkretnych beneficjentów.

Do tej pory agencje rządowe nie realizowały tak ambitnych zadań jak wykreowanie w krótkim czasie od zera i zarządzanie dużymi przedsięwzięciami gospodarczo-społecznymi. Czym innym jest realizowanie programów restrukturyzacyjnych, wspierających (np. Agencja Rozwoju Przemysłu) lub prowadzenie administracji/zarządzania majątkiem (np. Agencja Mienia Wojskowego), a czym innym stworzenie nowego segmentu gospodarki (poprzez realizację programu Mieszkanie+). Nie oznacza to, że formuła agencji nie może sprawdzić się w tym obszarze, jednak należy brać pod uwagę fakt, że jej struktura, kompetencje oraz możliwości działania powinny być znacznie szersze niż zwykle. Jej organizacja powinna raczej przypominać dobrze zorganizowaną spółkę komercyjną niż typową strukturę administracyjną. Wówczas można założyć, że taka forma sprawdzi się w programie Mieszkanie+.

Innym rozwiązaniem byłoby zorganizowanie podmiotu realizującego program Mieszkanie+ w formie towarzystwa funduszy inwestycyjnych zarządzającego funduszem lub funduszami. Taka forma działalności jest znacznie bardziej uzasadniona, jeśli w przyszłości rozważane jest pozyskiwanie finansowania w znacznie bardziej zaawansowanej formie, np. poprzez emisję certyfikatów inwestycyjnych oferowanych funduszom emerytalnym (lub innym podmiotom, które powstaną po rozważanej „drugiej reformie” systemu OFE), funduszom inwestycyjnym krajowym i zagranicznym, innym inwestorom finansowym, ale i indywidualnym. Certyfikaty tego typu mogłyby być notowane na giełdzie w Warszawie (istotne dla jej wsparcia).

W przypadku planowania bardziej rynkowego podejścia do pozyskiwania finansowania z rynku kapitałowego wariant funduszu byłby bardziej efektywny. Jednak aby dokonać właściwej oceny i wyboru optymalnej formy organizacyjno-prawnej podmiotu realizującego program Mieszkanie+, kluczowe jest dookreślenie zasad, na jakich będzie on realizowany.

Czy program Mieszkanie+ będzie realizowany wyłącznie własnymi siłami? Czy odpowiedzialny za jego realizację podmiot będzie również pełnił funkcję dewelopera realizowanych projektów mieszkaniowych? Czy zakłada się komponent partnerstwa publicznoprawnego gdzie strona publiczna dostarcza darmowe grunty, na których realizowane są projekty mieszkaniowe przez komercyjnych deweloperów, w ramach których program Mieszkanie+ otrzymywać będzie określoną pulę mieszkań? Czy rozważa się zlecanie realizacji projektów mieszkaniowych na udostępnionych gruntach w programie Mieszkanie+ komercyjnym firmom za określonym wynagrodzeniem (nabywanie określonego produktu mieszkaniowego zrealizowanego „od A do Z” przez dewelopera zgodnie z uzgodnioną koncepcją)?

Jakie formy finansowania przewiduje się dla programu Mieszkanie+ (darmowe grunty to jedno, ale realizacja projektu mieszkaniowego to drugie)? Czy rozważane jest szerokie wykorzystywanie możliwości, jakie daje rynek kapitałowy, czy raczej mówimy tu o bardziej konserwatywnym podejściu (dotacje państwowe, kredyty, obligacje)? Prowadzenie rozważań od dookreślenia zadań umożliwi podjęcie decyzji, jak ma wyglądać struktura organizacyjno-prawna podmiotu.

brak komentarzy »

Brak komentarzy.

Zostaw komentarz